Ar Gip
✓ Gall buddion salwch gael eu talu ar unrhyw oedran os ydych yn bodloni'r meini prawf cymhwysedd.
✓ Rhaid i'ch cyflogwr gael barn gan feddyg iechyd galwedigaethol annibynnol.
✓ Gall eich pensiwn gael ei gynyddu yn dibynnu ar eich gallu i ddychwelyd i waith.
✓ Mae gennych hawl i apelio os ydych yn anghytuno â phenderfyniad eich cyflogwr.
Os oes gennych o leiaf 2 flynedd o aelodaeth CPLlL (neu os ydych wedi trosglwyddo hawliau pensiwn blaenorol i'r cynllun) a bod eich cyflogwr yn dod â'ch cyflogaeth i ben oherwydd salwch, efallai y byddwch yn gymwys i dderbyn eich pensiwn ar unwaith, heb unrhyw ostyngiad am ei gymryd yn gynnar.
Gall buddion salwch gael eu talu ar unrhyw oedran ac, mewn rhai achosion, gall eich pensiwn gael ei gynyddu yn dibynnu ar eich amgylchiadau meddygol a'ch gallu i ddychwelyd i waith.
Sut mae salwch yn cael ei asesu?
Rhaid i'ch cyflogwr gael barn gan Feddyg Cofrestredig Annibynnol (IRMP) sy'n gymwys mewn meddygaeth iechyd galwedigaethol.
Rhaid i'r cyflogwr fod yn fodlon eich bod:
- Yn analluog yn barhaol i gyflawni eich swydd bresennol; a
- Ddim yn gallu ymgymryd ar unwaith ag unrhyw gyflogaeth gyflogedig (30 awr neu fwy yr wythnos am o leiaf 12 mis).
Mae "analluog yn barhaol" yn golygu hyd at eich Oedran Pensiwn Arferol (OPA).
Beth yw'r Broses?
Os bydd eich cyflogaeth yn dod i ben oherwydd salwch, bydd y broses fel arfer yn cynnwys y camau canlynol:
Pa fuddion allaf eu derbyn?
| Haen | Asesiad | Buddion |
|---|---|---|
| Haen 1 | Yn annhebygol o ddychwelyd i gyflogaeth gyflogedig cyn eich OPA. | Cynnydd llawn hyd at eich OPA. |
| Haen 2 | Yn annhebygol o ddychwelyd i gyflogaeth gyflogedig o fewn 3 blynedd, ond yn debygol cyn eich OPA. | 25% o'r cynnydd a roddir o dan Haen 1. |
| Haen 3 | Yn debygol o ddychwelyd i gyflogaeth gyflogedig o fewn 3 blynedd. | Buddion a gronnwyd yn unig, heb unrhyw gynnydd ychwanegol. |
Nid yw pensiwn Haen 3 yn daladwy am oes. Bydd yn dod i ben os byddwch yn dechrau cyflogaeth gyflogedig neu ar ôl uchafswm o 3 blynedd.
Beth sy'n digwydd os wyf yn derbyn pensiwn Haen 3?
Bydd pensiynau Haen 1 a Haen 2 yn cael eu talu am oes ac ni fyddant yn cael eu hadolygu.
Bydd eich cyflogwr yn adolygu pensiwn Haen 3 fel arfer ar ôl 18 mis. Gall eich buddion gynyddu i Haen 2 os bydd eich cyflwr yn gwaethygu, neu gall taliadau ddod i ben os bydd eich cyflwr yn gwella.
Beth os na fyddaf yn gymwys?
Os na ddyfernir pensiwn salwch i chi, bydd eich buddion fel arfer yn dod yn fuddion gohiriedig.
Gallwch dderbyn y buddion hynny yn eich Oedran Pensiwn Arferol neu eu cymryd yn gynharach o 55 oed (57 oed o 6 Ebrill 2028), fel arfer gyda gostyngiad actiwaraidd.
A allaf apelio?
Os ydych yn anghytuno â phenderfyniad eich cyflogwr, gallwch apelio drwy Weithdrefn Datrys Anghydfodau Mewnol (IDRP).
Dylid cyflwyno unrhyw apêl yn ysgrifenedig o fewn 6 mis i ddyddiad y penderfyniad.
A oes unrhyw oblygiadau treth?
Mewn rhai achosion, gall pensiwn salwch Haen 1 neu Haen 2 gynyddu gwerth eich buddion pensiwn yn sylweddol.
Os bydd hyn yn berthnasol, bydd Cronfa Bensiwn Gwynedd yn cysylltu â chi gydag unrhyw wybodaeth ynghylch Lwfans Blynyddol a goblygiadau treth posibl.
A allaf gymryd rhan o'm pensiwn fel lwmp swm?
Pan fyddwch yn cymryd eich pensiwn, gallwch fel arfer gyfnewid rhan o'ch pensiwn blynyddol am lwmp swm un tro di-dreth.
Bydd cyfnewid pensiwn yn cynyddu'r lwmp swm a gewch wrth ymddeol, ond bydd yn lleihau'r pensiwn blynyddol a delir i chi am weddill eich oes.